مدیک‌پدیامدیک‌پدیادانشنامهٔ بالینی
Gastroenterology

گوارش و کبد

از رفلاکس و خونریزیِ گوارشی تا بیماری‌های کبد؛ رویکردی عملی به شکایاتِ گوارشی. ۲۹ مقاله

آشالازی و اختلالات حرکتی مری؛ تشخیص و درمانآشالازی شایع‌ترین اختلال حرکتی اولیه مری است که با نبود شل‌شدن LES و فقدان پریستالسیس، دیسفاژی پیشرونده ایجاد می‌کند و مدیریت آن نیازمند تیپ‌بندی دقیق با HRM است۵ مرداد ۱۴۰۵انسداد روده؛ تشخیص و درمانانسداد روده اورژانس جراحی با مرگ‌ومیر قابل توجه است که تشخیص سریع استرانگولاسیون با CT و مداخله به‌موقع نتیجه درمان را تعیین می‌کنند۵ مرداد ۱۴۰۵ایسکمی مزانتریک؛ تشخیص و درمانایسکمی مزانتریک اورژانس جراحی‌عروقی با مرگ‌ومیر بالاست که تشخیص زودهنگام با CT آنژیوگرافی و اقدام درمانی همزمان، تنها راه بهبود پیامد آن است۵ مرداد ۱۴۰۵بیماری التهابی روده؛ تشخیص و درمانبیماری التهابی روده طیفی از التهاب مزمن گوارشی است که تشخیص آن بر پایه آندوسکوپی و درمانش بر اساس شدت و نوع بیماری، از آمینوسالیسیلات تا بیولوژیک، تنظیم می‌شود۵ مرداد ۱۴۰۵بیماری ریفلاکس معده به مری (GERD)؛ تشخیص و درمانGERD شایع‌ترین اختلال گوارش فوقانی است که با PPI قابل کنترل اما اغلب نیازمند درمان نگهدارنده طولانی‌مدت است۵ مرداد ۱۴۰۵بیماری سلیاک؛ تشخیص و درمانبیماری سلیاک آنتروپاتی خودایمن با واسطه گلوتن است که با سرولوژی (anti-tTG IgA)، بیوپسی دئودنوم و پاسخ به رژیم فاقد گلوتن تشخیص داده و درمان می‌شود۵ مرداد ۱۴۰۵بیماری‌های کبدی خودایمن و کلستاتیک؛ تشخیص و درمانهپاتیت خودایمن، کلانژیت صفراوی اولیه و کلانژیت اسکلروزان اولیه سه بیماری کبدی خودایمن با سرولوژی، تصویربرداری و درمان اختصاصی هستند که تشخیص به‌هنگام در آن‌ها از سیروز پیشگیری می‌کند۵ مرداد ۱۴۰۵خونریزی دستگاه گوارش؛ ارزیابی و درمانخونریزی دستگاه گوارش اورژانسی بالینی است که طبقه‌بندی بر اساس رباط Treitz، احیای سریع حجم، و آندوسکوپی زودهنگام مبنای مدیریت آن را تشکیل می‌دهند۵ مرداد ۱۴۰۵دیسپپسی عملکردی؛ رویکرد تشخیصی و درماندیسپپسی عملکردی یک تشخیص بالینی مبتنی بر معیارهای Rome IV است که نیازمند رد علل ارگانیک و درمان هدفمند بر اساس زیرگروه علائم می‌باشد۵ مرداد ۱۴۰۵دیورتیکولیت؛ تشخیص و درماندیورتیکولیت یک اورژانس شایع گوارشی است که رویکرد تشخیصی و درمانی آن بر اساس درجه‌بندی CT-based (Hinchey) از التهاب موضعی تا پریتونیت آزاد تعیین می‌شود۵ مرداد ۱۴۰۵زخم پپتیک؛ تشخیص و درمانزخم پپتیک با شناخت دقیق عوامل زمینه‌ساز، تشخیص اندوسکوپیک، و ریشه‌کنی هدفمند هلیکوباکتر پیلوری پیش‌آگهی بسیار خوبی دارد۵ مرداد ۱۴۰۵سرطان مری؛ تشخیص و درمانسرطان مری از بدخیم‌ترین تومورهای گوارشی است که تشخیص زودهنگام و رویکرد چندوجهی درمانی نقش تعیین‌کننده‌ای در بهبود بقا دارند۵ مرداد ۱۴۰۵سرطان معده؛ تشخیص و درمانسرطان معده با تشخیص دیرهنگام و پیش‌آگهی محدود، درک رویکرد تشخیصی منظم و انتخاب به‌موقع درمان را برای هر پزشک ضروری می‌کند۵ مرداد ۱۴۰۵سرطان پانکراس؛ تشخیص و درمانسرطان پانکراس بدخیمی با تشخیص دیرهنگام و پیش‌آگهی ضعیف است که مدیریت آن بر پایه مرحله‌بندی دقیق و درمان چندوجهی شامل جراحی، شیمی‌درمانی و مراقبت تسکینی استوار است۵ مرداد ۱۴۰۵سرطان کبد (هپاتوسلولار)؛ تشخیص و درمانکارسینوم هپاتوسلولار شایع‌ترین بدخیمی اولیه کبد است که تشخیص زودهنگام در زمینه سیروز و درمان مرحله‌ای بر پایه BCLC محور مراقبت بالینی آن را تشکیل می‌دهد۵ مرداد ۱۴۰۵سرطان کولورکتال؛ غربالگری، تشخیص و درمانسرطان کولورکتال قابل‌پیشگیری‌ترین سرطان گوارشی است که با غربالگری زودهنگام می‌توان بقای پنج‌ساله را از زیر ۱۵٪ در مرحله IV به بیش از ۹۰٪ در مرحله I ارتقا داد۵ مرداد ۱۴۰۵سندرم بود-کیاری؛ تشخیص و درمانسندرم بود-کیاری، انسداد خروجی وریدی کبد با زمینه ترومبوفیلیک، نیازمند تشخیص زودهنگام و مدیریت گام‌به‌گام از ضدانعقاد تا پیوند کبد است۵ مرداد ۱۴۰۵سندرم روده تحریک‌پذیر (IBS)؛ تشخیص و درمانسندرم روده تحریک‌پذیر (IBS) اختلال عملکردی مزمن گوارش با درد شکمی مکرر و اختلال دفع است که تشخیص مثبت آن بر معیارهای رم IV و رد علل ارگانیک استوار است۵ مرداد ۱۴۰۵سنگ صفراوی و کوله‌سیستیت؛ تشخیص و درمانسنگ صفراوی و کوله‌سیستیت حاد با رویکرد یکپارچه‌ای از تصویربرداری و درجه‌بندی شدت تا کوله‌سیستکتومی زودهنگام مدیریت می‌شوند۵ مرداد ۱۴۰۵سوءجذب و اسهال مزمن؛ رویکرد تشخیصیرویکرد ساختاریافته به سوءجذب و اسهال مزمن، از تمایز مکانیسم تا انتخاب هدفمند آزمون‌های تشخیصی و درمان علت زمینه‌ای۵ مرداد ۱۴۰۵سیروز کبدی و عوارض آن؛ رویکرد بالینیسیروز کبدی پیشرفته‌ترین مرحله فیبروز کبدی است که با اختلال عملکرد سلولی، فشار خون پورتال و طیف گسترده‌ای از عوارض تهدیدکننده حیات از آسیت تا کارسینوم کبدسلولی تظاهر می‌کند۵ مرداد ۱۴۰۵نارسایی حاد کبدی؛ رویکرد تشخیصی و درماننارسایی حاد کبدی اورژانسی کشنده است که نیاز به احیا فوری، شناسایی علت، مدیریت عوارض و ارزیابی به‌موقع برای پیوند کبدی دارد۵ مرداد ۱۴۰۵هایپرتانسیون پورت و خونریزی واریسی؛ تشخیص و درمانهایپرتانسیون پورت شایع‌ترین عارضه سیروز است که با خونریزی واریسی تهدیدکننده حیات تظاهر می‌کند و نیاز به درمان هم‌زمان دارویی و آندوسکوپی اورژانس دارد۵ مرداد ۱۴۰۵هپاتیت ویروسی؛ تشخیص و درمانهپاتیت ویروسی طیفی از عفونت‌های A تا E را دربرمی‌گیرد که تشخیص دقیق نوع ویروس، درمان هدفمند و پایش منظم را برای پیشگیری از سیروز و کارسینوم هپاتوسلولار ضروری می‌سازد۵ مرداد ۱۴۰۵پانکراتیت حاد؛ تشخیص و درمانپانکراتیت حاد یک اورژانس گوارشی با طیف گسترده بالینی است که ارزیابی سریع شدت و مایع‌درمانی هدفمند پایه مدیریت آن را تشکیل می‌دهند۵ مرداد ۱۴۰۵پانکراتیت مزمن؛ تشخیص و درمانپانکراتیت مزمن بیماری پیشرونده پانکراس است که بدون درمان هدفمند به نارسایی اکسوکرین، دیابت پانکراتوژنیک و افزایش خطر سرطان پانکراس منجر می‌شود۵ مرداد ۱۴۰۵کبد چرب غیرالکلی (NAFLD)؛ تشخیص و درمانNAFLD طیفی از استئاتوز ساده تا NASH و سیروز است که محور درمانش تغییر سبک زندگی و در مراحل پیشرفته دارودرمانی هدفمند است۵ مرداد ۱۴۰۵کلانژیت و انسداد صفراوی؛ تشخیص و درمانکلانژیت حاد یک اورژانس صفراوی است که با مثلث شارکو تظاهر می‌کند و درمان آن ترکیبی از احیای سریع، آنتی‌بیوتیک‌درمانی تهاجمی و درناژ به‌هنگام صفراوی از طریق ERCP است۵ مرداد ۱۴۰۵گاستروپارزی؛ ارزیابی و درمانگاستروپارزی تأخیر بدون انسداد در تخلیهٔ معده است که با سینتی‌گرافی ۴ ساعته تشخیص و با رژیم، کنترل گلیسمی و پروکینتیک‌ها درمان می‌شود۵ مرداد ۱۴۰۵